واشنگتن — در تاریخ هشتم مارچ به مناسبت روز جهانی زن، دفتر سیاسی سازمان ملل در افغانستان (یوناما) به حکومت طالبان بهطور قاطع خواستار لغو محدودیتهایی شد که زنان و دختران را از حقوق اساسی انسانی خود محروم میسازد.
یوناما در روز شنبه در بیانیهای از کشورهای عضو سازمان ملل خواسته است تا بر تقویت صدای زنان افغان، مبارزات آنها، رهبری و تلاشهای آیندهشان سرمایهگذاری کنند و همبستگی خود را به عمل تبدیل نمایند. هشتم مارچ در سرتاسر جهان به عنوان روز حمایت از حقوق زنان گرامی داشته میشود. امسال این روز تحت عنوان "حقوق، برابری و توانمندسازی - برای همه زنان و دختران" جشن گرفته میشود.
در بیانیه یوناما آمده است که عنوان روز جهانی دختران در سال جاری اهمیت ویژهای دارد زیرا زنان و دختران در افغانستان با محرومیتهای منظم از آموزش، کار و زندگی عمومی مواجهاند: "این محدودیتها نه تنها نقض حقوق بشر است، بلکه مانع پیشرفت افغانستان شده و فقر و انزوا را برای میلیونها نفر افزایش میدهد".
روزا اوتنبایوا، نماینده ویژه دبیرکل سازمان ملل برای افغانستان و رئیس یوناما، گفته است که زنان افغان با وجود این "چالشهای بزرگ" به رهبری و حمایت از جوامع خود ادامه میدهند. او افزود که زنان افغان در زمینههای بهداشت و ایمنی خدمات ارائه میدهند، کسبوکارها و جامعههای مدنی را پیش میبرند و بهطور مداوم از حقوق خود دفاع میکنند: "مهم است که برای حل چالشهای موجود و آینده، نقش مهمی به آنها داده شود. بازپسگیری حقوق آموزشی و شغلی آنها به نفع زندگی، جامعه و آینده افغانستان خواهد بود".
اوتنبایوا همچنین تأکید کرده است که سازمان ملل در افغانستان بهطور کامل با زنان و دختران این کشور همبستگی خود را نشان میدهد و به تدریج از انزوای اجتماعی آنها انتقاد میکند: "ما بهطور کامل به سرمایهگذاری در زمینه مقاومت و رهبری زنان و دختران افغان ادامه خواهیم داد، زیرا این برای یک افغانستان سالم و مشترک ضروری است".
یوناما در بیانیه خود تصریح کرده است که زنان افغان خواستههای خود را بهطور واضح به جامعه جهانی ارائه دادهاند، از جمله حمایت از بازپسگیری حقوق و آزادیهایشان و گنجاندن وضعیت آنها در دستور کار جهانی: "تضمین نمایندگی آنها در مکانهایی که در مورد آینده افغانستان تصمیمگیری میشود، تأمین بودجه برای کمکهای نجاتبخش و خدمات و سرمایهگذاری در برنامههایی که از رهبری و توانمندسازی اقتصادی زنان حمایت میکند".
الیسن دیویدیان، نماینده دفتر زنان سازمان ملل در افغانستان، گفته است که آیندهای برای زنان و دختران افغان قابل قبول نیست که در هیچ جای دیگر قابل تحمل نباشد. به گفته او، واکنش سازمان ملل به انزوای زنان از زندگی عمومی، آزمونی برای تعهد آنها به زنان و دختران در هر جا است و تأکید کرده است که سازمان ملل باید در کنار زنان افغان بایستد زیرا "زندگی ما به آنها وابسته است".
دولت طالبان از طریق سخنگوی خود، ذبیح الله مجاهد، در روز شنبه اعلام کرده است که حقوقی که به زنان در "شریعت اسلامی" داده شده، حکومت طالبان خود را در ارائه این حقوق به زنان مسئول میداند. مجاهد در پیام خود در شبکه اجتماعی ایکس نوشته است: "حفظ عفت، عزت و حقوق شرعی زنان اولویت امارت است". او ادعا کرده که زنان افغان امروز از لحاظ فیزیکی و روانی در کشور زندگی امنی دارند و گفته است که "هرگونه خشونت و بدرفتاری علیه زنان متوقف شده است".
در این پیام هیچ اشارهای به مسائل آموزش و کار دختران و زنان در افغانستان نشده، اما مجاهد تأکید کرده است که تمامی حقوق اساسی زنان افغان مطابق با "شریعت اسلامی" و فرهنگ و آداب افغانی برقرار شده است: "نباید فراموش شود که ما حقوق زنان افغان را در یک جامعه اسلامی و افغانی مورد بحث قرار میدهیم که با جامعههای غربی و فرهنگ آنها تفاوتهای آشکاری دارد که باید در زمان محاسبه در نظر گرفته شود".
کمیشنر عالی حقوق بشر سازمان ملل، ولکر ترک، در تاریخ سوم مارچ در جلسه شورای حقوق بشر گفته بود که رفتار تبعیضآمیز علیه زنان و دختران در افغانستان تحت حمایت حکومت طالبان قرار دارد. او به چالشها و تهدیدات حقوق بشر در کشورهای مختلف، از جمله افغانستان اشاره کرده و این کشور را به عنوان کشوری معرفی کرده است که در آن رفتار تبعیضآمیز علیه زنان و دختران با حمایت حکومت حاکم صورت میگیرد.
در بیش از سه سالی که طالبان بر افغانستان حاکم شدهاند، نه تنها دختران را از تحصیل از کلاس ششم به بالا و دانشگاهها و کالجهای پزشکی منع کردهاند، بلکه زنان را نیز از کار در ادارات دولتی و غیردولتی منع کرده و به آنها در مکانهای عمومی اجازه رفت و آمد ندادهاند.
سازمان یونسکو در تاریخ هفتم مارچ در پاریس در جلسهای به مناسبت هشتم مارچ به وضعیت زنان و دختران افغان پرداخته است، اما در افغانستان امسال نیز حکومت طالبان هیچ جلسه رسمی برای گرامیداشت این روز برگزار نکرده است.
منبع: VoA Deewa Radio Asia
